Esperanto Ido Interlingua kay Atlango.

ATLANGO - le nuva, neutrala lango komuna po Eurounio Atlango © 2008 by Richard A.Antonius All Rights Reserved Beskribo koncerne stilistiko Atlanga kay otra spesyala formadoy langall. Le ple lasta kamboy kay propondoy. 07.IX.2008

De longa tempo mi pensi pri eventuala kamboy i Atlango. Kay ton po un importa skopo: Po evitis trope molto di litero kay fonemato -r i Atlango e ta-mode plebonigis (betris) pronunso di Atlanga sentenzoy. To rezultis i du grana kamboy: Le vorteto" LA" signa naw posesiva pronomo adyektiva derivata de Li. (she, he, it) Le difinita artiklo La kambitas ka (pe) LE! Otra konsekvensoy: "Ma" signa - di mi (le pronomo adyektiva) "Me" signa -E: but, Eo: sed Le olda pronomo ci estis zamigita pe li. Le olda nedifinita pronomo le estis zamigita pe SE qa samtempe esta refleksiva.(Also: Uno) Mi do totyakore rekomenda uzili ple ofte le posesiva pronomoy sin R: ma, tua, la, xa, ha, mua, Tua, lua, sa --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Mi rekomenda uzili le vorteto POR (le olda Atlanga formo) qome PO, in order to: po ke, --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Mi rekomenda brekis uzili olda Atlanga vortoy: muy, tuy. Za lu mu uzilo: mol, molte e - sqik, sqike ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Mi rekomenda brekis uzili le olda Atlanga formo: PONG-I e mi rekomenda le vorto: POND-I --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Mi rekomenda uzili formo HAS-i za-l olda formo HAV-i. Havo - signa - poseso. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Mi rekomenda uzili formoy: za za(m)       (as prefix: zam-) i za(m) in     (as prefix: in-) ka za al       (as prefix: al-) de, fe   za    el       --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ATENTO: Atlango esta le lango a posteriori e pro to hasa tambe gramatiko a posteriori . To signa ke i Atlango lo-s tambe klasika problemadoy - eksemple: intransitivejo -transitivejo. vortofero (vortumfero) klasifiko di radikoy e le problemadoy similay. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Atlango simile otra langoy hasa kaye (tambe) sa propra formadoy tipikall kreita pro stilistiko kay eufoniko. To-s evidenta ke uzilantoy di Atlango - Atlangistoy deba uzili le lango ko stilistika syentimo e tambe ko kero po ke ne kompliki le lango. Ta formoy qa ne estos popula (vaste akseptita) i futuro obla resti gradagrade il Atlanga arkiveyo. Mi rekomenda ka conoy intresantoy studi originala verkoy Atlanga e tradukadoy. Le spesyala e tipika formoy i Atlango: 1. Le stilistika kay emfatika aksentita (!) finado: -all -arr (ambe adyektivo kay adverbo) 2. Le adeformo stilistika - longa (emfatika) po le posesiva pronomoy: - Mistra, Tustra - e te plu. 3. Posesiva pronomoy korta hasa le finado -r ( Eksemple: I Atlango: qar ( di qa ) Me ne kon pronomoy persona! 4. Uzilo di -s sul fino di verboy po krei ”moduso perfekta” (Eksemple: Mi skribi - I wrote, I was writing , Mi skribis -I have written) To krea konciso e samtempe (samem) ne plelongiga vortoy e sentenzoy. Le verboy esta signata pe persona pronomo e ne deba esti ca-volte pezigita pe sintrega konsonanto. 5. Si mu deza komi alga sentenzo pe infinitivo do mu deba uzili le verbo ko"a" Eks: A vivi lo-s ne facile. (To-s ne facile a vivi) Otrakaze mu pweda ( me ne deba!) preseqigi le verbo pel helpa vorteto ”Lo”. 1.Eks: ”-Mi-s kontenta,” -Lo dikti le generalo. 2.Eks: ”-Mi-s kontenta,” -diktiS le generalo. I ta kazo se ne trega uzili le vorteto "lo". 6. I Atlango le afiksoy ne esta uzilata qome nedependa vortoy qe ton se pweda feri(to feratas) i Esperanto. Tame se pweda uzili afiksa vortetoy solme qome vorto slanga-jargonga o ko syentimo stilistika. Eks: Qalba fuya ono! (Qalba fuyono!) Eng: Rascal! 7. Le pronomo ”ti” esta uzilata desfreqe (simile ka Esperanto) kay se uzila Tu (ofte skribita pe gran litero qome jentilformo) qa-s le formo skalte rekomendata. 8. Pro eufoniko kay ritma pronunso (tambe i poezyo ) sul fino di konyunktivoy, adverboy kay adverba korelativoy - le pweda uzili - e. (Eufonikado) Eksemple konyunktivo NAM (because) mu poda skribi e pronunsi qome NAME.Le korelativo CEM (always)- CEME ktp. 9. Lo-s tambe mol (molte) utila spesyala formo aktivo-pasiva (ple korta): iTA-S (esti ...ata)(ita-s!), aTA-S (esta ...ata), oTA-S (esto ...ota) kay mesme uTA-S. Mi amatas = mi esta amata = I am loved. Mi amitas = mi esti(s) amita = I have been loved Mi amotas = mi esto(s) amota = I will be loved / I am going to be loved Mi amutas = mi estu amata = I would be loved Eks: Foglo di ma maryeno vuritas da gato ( Foglo di ma maryeno esta (estis) vorita da gato.) 10. I Atlango lo-s tambe le afiksoy (sufiksoy) originanta de verboy: Naturale, ke ca afiksoy di ta tipo esteba uzilata ko sparimo. (Mi prizenta ta afiksoy il gramatiko.) -ez- (de le verbo dezi -want) -mi ten vadeza - I want to go there. Me tambe intento -intention! Intention to make something     mi vadeza - I am going to go (I want to go) (mi va vada) Preferte: mi vadezo...! o: mi va vada -eb- (debi -must) - Tu spekteba to -You must watch it. -ed- (pwedi -can) - estede - may be, to pweda esti ke... (Lo esteda ke) -it may be that...  -ib- (resibi - receive, get, feel ) feribi -get a job, impresibi- get an impression, morbibi -to get a disease Lo-s tambe le sufiksoy deverba kay otra"esperimentala" ma qa-s naw-tempe ”neofisyala”. -ofono -speaker of a language (Atlangofono) Fransofono, Hispanofono, Germanofono -obl- (obli - oblige, should, ought) -Mi ferobla to. -I should do it. ---------------------------------------------------------------------------- -ob - (mobi - move ) - make a movement. kapobi = kapyesi - to nod by head , manobi - make a movement by hand ---------------------------------------------------------------------------- be- 1.about, concerning. As prefix with nouns and verbs - beplawr-i - bewail, besemini - sow (a field) [in verbs] used to mean that someone or something is treated in a particular way. to coronate - be-krun-i ( like in Dutch: bekroning) 2. provide with or procedure. (beguldo - gilt) Xi beamikis mi (she became my friend) Xi amikensis ko mi. literary [in adjectives] wearing or covered by a particular thing: beokla(?) (=wearing glasses) -------------------------------------------------------------------------------  cu- in unclear shape, intentions,  especially in a threatening way (looming)  to loom - cuaper-i,   cu-proksens-i ,  ci- around.   Cigwares! Qon tu vida? - Look around! What do you see? -uf - action with an effort, with difficulty, heavy - vadufi -to shuffle (along), (harde-vadi) spirufi -to breathe hard -uf! -ax- damage, crash (harm in any way) damij-i , difektigi , krax-i ( martilyaxi -to damage, demolish by a hammer)       to  bomb - bombaxi  -axat-o ( bombaxato = viktino pro bombo) -------------------------------------------------------------------------------------------------------- -iklang- sound (sund-i, sonido, sonid-i, resonido) -le gato myawa = le gato gatiklanga -------------------------------------------------------------------------------------------------------- -env - to move to... - sobr-env-i - go up, (go up! - sobrenves!) basenvi - go down (sobr-i, bas-i) -eg- need -tregi, I need to get (have) - mi hasega. I need to go to ... - mi vadega ka ... -iv-   1. grammar words:    Adyektivo, subestansivo ktp.          2. expression of: expression of disgust - nawzivo, nawz-iv-i            3. str-IV-i ? ------- -ag - from: apagi - do not continue. to stop. diktages! - stop talking! -------   -avl- (from: lavla = lovely- (nice,pleasant, beautiful) toktavla - pleasant to the touch (tokteplesa) -------------------------------------------------------------------------------------------------------- -ariko (?) -field of knowledge, activity - (-kulturo, -istiko,- ologyo, -syenzo ) -------------------------------------------------------------------------------------------------------- -erd -(from: perdi = lose) to lose something - iluz-erdi -to lose illusions, monet-erdis - to lose money -------------------- -u- to be in state of . (from: situo) milituo - state of war. Mi(-s) bonua - I am well , mi (-s) nervua - I am nervous -------- -oj- health or another problem with . Kapojo - (also) headache -------- 11. I poezyo le finadon ”o” se pweda eliminis semble ka Esperanto. Me lo ne-s rekomendata finigi subestansivoy pe sonidanta klusteroy qe lo ofte eventa i Esperanto. "majstr´, danc` " ktp. (Pli, penses pri eufoniko!) 12. I poezyo kay i korta sekvenzoy i hablo ca-diya le helpa vorto”ka” i Dativo se pweda plasi sul fino di pronomo: Eksemple: Don ka mi! - Don mik! (Don mi-k!) 13. I spesyala situoy se poda pronunsi Atlanga ”q” qome ”kf” kay Atlanga ”j” qome ”zh”. Me to ne rekomendatas. 14. Le uzilo di le litero ”q” esta le eksterordinala tradisyado Atlanga. (”Atlangismo”) To origina de (i) bakagrundo literaturall e historyall di Atlango. (Ple molte informoy pri to prizentotas i futuro do mi publikigos le grana nuvelo mistra ko le historyo di Atlango.) Le spesyala uzilo di ta litero kay fonemado ”q” (pronunsata qome - kw ) plefaciliga (betra) konstruktando kay uzilo dil korelativoy qesta. Danke (ka) to lu-s ple distingebla kay korta. (Le du aspektoy importa!) Eks: Qo? Qono? Qey? Qem? Qel? Qalba? ktp. ------------------------------------------------------------------------------------------- Nuva intresiga propondoy: 15. Vortoy subestansiva qa i naturala langoy finensa pe - a ( veranda, antenna, era, opera, planeta, koma) pwedu finensi pe spesyala sufikso: - ay . Eksemple: verandayo, erayo, antenayo, operayo, planetayo, komayo ktp. 16. Koncerne le konyunktivo KE: Eventuale se poda omisi to. Eksemple: Mi deza ke xi revyenes = Mi deza, xi revyenes 17. Verboy de subestansivoy qa indika vivanta estadoy mu poda krei pe sufikso -umi Eksemple: filozofo - filozof-um-i, royo - roy-um-i , profeto - profetumi 18.There is also a impersonal "it"in Atlango: Lo  Po eksemplo:  It's cold - Lo-s kolde This is my friend Richard. Pleased to meet you, Richard. To-s ma amiko, Rikardo. Lo-s plese tun kunis, Rikardo. 19. Infinitivon mu pweda preseqigi pe vorteto: a A xanti lo-s ne facile - I is not easy to sing. Lo-s ne facile (a) xanti. Mi dezi a manji to - I wanted to eat it. (Mi manjeza to)   20. Le vorteto KAY uzilata-s plue i Atlango me mu pweda uzili tambe ple korta vorteto "e" . ---- Qe mi dikta, le bona e kerima stilisto o tradukisto qono ama Atlango obla uzili ta lango ko syentimo kay respekto. Ma to ne signa, ke Atlango ne apta po jokando e vorta pludoy. Prubes Tu sel! Voluntes sendi ka mi Tua propra ideoy po ricigi Atlango. Ko estimero Atlangisto1 Richard A. Antonius Kompero inte Atlango - Esperanto kay Neo Richard A.Antonius E-mail.

Copyright by © 2004.2005.2006 Richard A.Antonius All rights reserved.No part of this website may be reproduced or used in any forms or by any means - without written permission of the author.

KAL ATLANGA VORTARYO KAL ATLANGA GRAMATIKO